คำแนะนําหลังผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ (Post-Operative Care Instructions for Urogynecology Surgery)

 ข้อห้ามในกิจกรรมต่างๆ หลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ

  • bullet_tickห้ามผู้เข้ารับการผ่าตัดขับรถเป็นเวลา 2 สัปดาห์
  • bullet_tickห้ามผู้เข้ารับการผ่าตัดมีเพศสัมพันธ์ หลังการผ่าตัดประมาณ 6-8 สัปดาห์
  • bullet_tickห้ามผู้เข้ารับการผ่าตัดยกของหนัก (มากกว่า 15 ปอนด์) เป็นเวลา 4 สัปดาห์
  • bullet_tickห้ามผู้เข้ารับการผ่าตัดตัดหญ้า ตักหิมะ กวาดใบไม้ เป็นเวลาอย่างน้อย 4 สัปดาห์
  • bullet_tickผู้เข้ารับการผ่าตัดไม่ควรใช้บันไดบ่อยนัก ให้ก้าวทีละขั้น และหาคนคอยช่วยพยุง
  • bullet_tickผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถทำกิจวัตรประจำวันได้ตามปกติ แต่ต้องเป็นกิจกรรมแบบเบาๆ และสนับสนุนให้เดินแบบช้าๆ
  • bullet_tickถ้าผู้เข้ารับการผ่าตัดรู้สึกไม่สบายให้ลดกิจกรรมต่างๆลง เคลื่อนไหวแบบช้าๆ และค่อยๆเพิ่มกิจกรรมต่างๆขึ้น

 การรับประทานอาหาร หลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ

  • bullet_tickผู้เข้ารับการผ่าตัดควรรับประทานอาหารที่บ้าน ถ้าไม่รู้สึกหิวควรรับประทานอาหารที่มีแคลอรี่สูง
  • bullet_tickถ้าผู้เข้ารับการผ่าตัดมีอาหารที่แตกต่างเพื่อรักษาโรค เช่น โรคเบาหวาน, โรคไต, โรคตับ ฯลฯ ผู้เข้ารับการผ่าตัดอาจจะกลับมารับประทานอาหารดังกล่าว เมื่อมีความรู้สึกอยากอาหารเป็นปกติ
  • bullet_tickแนะนำให้ผู้เข้ารับการผ่าตัดดื่มน้ำสะอาดตามปกติ จำกัดเครื่องดื่มหลังจาก 6 โมงเย็น หลีกเลี่ยงชา, กาแฟ (รวมทั้งที่ไม่มีคาเฟอีน)

การสัมผัสน้ำและการปฏิบัติตัว หลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ

  • bullet_tickในวันแรกหลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ ผู้เข้ารับการผ่าตัดไม่ควรอาบน้ำเพราะแผลผ่าตัดไม่ควรโดนน้ำ เพื่อป้องกันการติดเชื้อของแผลผ่าตัด (อาจใช้การเช็ดตัวไปก่อน) สามารถอาบน้ำได้ตามปกติหลังจากถอดสายสวนปัสสาวะแล้ว ห้ามถูที่บาดแผลผ่าตัด–ปล่อยให้แห้งเอง การทำความสะอาดบริเวณปากช่องคลอดหลังปัสสาวะ สามารถทำได้โดยการซับด้วยทิชชูเปียก (Sanitary Wipes) และหลังการถ่ายอุจจาระโดยการล้างผ่านน้ำเปล่าแล้วซับเบาๆให้แห้ง ควรพยายามหลีกเลี่ยงความอับชื้นบริเวณแผลผ่าตัด
  • bullet_tickในระยะ 2-3 วันแรกหลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ มีความจำเป็นที่ต้องใส่สายสวนปัสสาวะคาไว้ เพื่อป้องกันอาการปัสสาวะลำบากหลังผ่าตัด ซึ่งเกิดจากการผ่าตัดในระยะแรก ที่ทําให้เกิดภาวะตึงตัวของกล้ามเนื้อรอบปากช่องคลอด หลังจากนั้นเมื่อภาวะตึงของกล้ามเนื้อรอบปากช่องคลอดลดลง ผู้เข้ารับการผ่าตัดก็จะสามารถปัสสาวะได้เองตามปกติ
  • bullet_tickหลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ วิธีการพักฟื้นอาจจะแตกต่างออกไปในแต่ละคน แต่ภายในวันที่ 2-3 หลังจากที่เข้ารับการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ ผู้เข้ารับการผ่าตัดจะสามารถลุกและเดินไปรอบๆได้ ผู้เข้ารับการผ่าตัดจะต้องไม่ไปทำงาน รวมทั้งงดกิจกรรมต่างๆที่เคยทำเป็นประจำหลังการผ่าตัดอย่างน้อย 2-3 วัน หรือ 3-5 วัน ทั้งนี้ขึ้นกับชนิดของการผ่าตัด
  • bullet_tickวันที่ 2-4 หลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ แพทย์จะทําการถอดสายสวนปัสสาวะ หลังจากนั้นถ้าผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถปัสสาวะได้เองหลังการถอดสายสวนปัสสาวะ และเมื่อแพทย์ตรวจแผลผ่าตัดแล้วไม่พบว่ามีเลือดออกจากแผลผ่าตัดผิดปกติ รวมทั้งเมื่อมีการสอบถาม เพื่อทบทวนซํ้าอีกครั้งเกี่ยวกับการปฏิบัติตัวหลังการผ่าตัด-แล้วผู้เข้ารับการผ่าตัดเข้าใจดี–สามารถตอบคําถามการปฏิบัติตัวหลังการผ่าตัดได้ถูกต้อง–แพทย์จึงจะอนุญาตให้คุณกลับบ้านได้
  • bullet_tickเมื่อกลับบ้านหลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ ผู้เข้ารับการผ่าตัดจะได้รับยาปฏิชีวนะเพื่อป้องกันการติดเชื้อหลังการผ่าตัด, ยาแก้อักเสบเพื่อบรรเทาอาการอักเสบและช่วยลดความเจ็บปวดของแผลผ่าตัด, ยาแก้ปวดพาราเซตามอลและยาระบายเพื่อป้องกันภาวะท้องผูก ควรรับประทานยาตามที่แพทย์สั่ง โดยเฉพาะยาปฏิชีวนะควรรับประทานให้ครบทั้งหมด
  • bullet_tickช่วง 2 สัปดาห์แรกหลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะทุกราย  การทำความสะอาดแผลผ่าตัดบริเวณปากช่องคลอดหลังปัสสาวะ สามารถทำได้โดยการซับด้วยทิชชูเปียก (Sanitary Wipes) และหลังการถ่ายอุจจาระ ควรทำความสะอาดโดยล้างผ่านน้ำเปล่าแล้วซับเบาๆให้แห้ง
  • bullet_tickหลังการผ่าตัดศัลยกรรมนรีเวชทางเดินปัสสาวะทุกราย–ควรพยายามหลีกเลี่ยงความอับชื้นบริเวณแผล งดการแช่น้ำอุ่น, งดการแช่น้ำในอ่างอาบน้ำหรือการว่ายน้ำในสระ เป็นเวลาประมาณ 4-6  สัปดาห์หลังการผ่าตัด
  • bullet_tickหลังการผ่าตัดศัลยกรรมนรีเวชทางเดินปัสสาวะ อาจมีเลือดสีแดงจางๆออกจากช่องคลอดหรือออกจากแผลผ่าตัด อาจพบได้ประมาณ 1-2 สัปดาห์หลังการผ่าตัด ควรสังเกตปริมาณเลือดที่ออกจากแผลผ่าตัด กรณีมีเลือดออกมาก หรือมีเลือดออกเป็นก้อนสีแดงสด, แผลผ่าตัดแดงบวม ร่วมกับมีไข้สูงไม่ทราบสาเหตุ กรุณาโทรติดต่อโรงพยาบาล เพื่อขอรับคำแนะนำ หรือกลับมาพบแพทย์เพื่อตรวจแผลผ่าตัด
  • bullet_tickหลังการผ่าตัดศัลยกรรมตกแต่งทางนรีเวช คุณสามารถรับประทานอาหารได้ทุกชนิด  ควรยกเว้น เครื่องดื่มแอลกอฮอล์, ของหมักดองและงดสูบบุหรี่ อย่างน้อย 15 วันหลังการผ่าตัด
  • bullet_tickในช่วง 2 สัปดาห์แรกหลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ บริเวณที่ทำการผ่าตัดมีความเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนได้ค่อนข้างมาก ทั้งนี้ผู้เข้ารับการผ่าตัดอาจจะค่อยๆกลับมาทำกิจกรรมต่างๆและยกของเบาๆได้ รวมทั้งผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถทำกิจกรรมต่างๆทางกายภาพที่ต้องใช้กำลังได้เล็กน้อย—แต่ควรหลีกเลี่ยงกิจกรรมทางกายภาพที่ต้องเดินมากๆ และการขึ้นลงบันไดบ่อยๆ
  • bullet_tickในช่วง 2-4 สัปดาห์แรกหลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ บริเวณที่ทำการผ่าตัดอาจจะยังคงเสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อน แต่อย่างไรก็ตามผู้เข้ารับการผ่าตัดอาจจะค่อยๆกลับมาทำกิจกรรมต่างๆทางกายภาพที่ต้องใช้กำลังปานกลางได้พอควร แต่ควรงดการออกกําลังกายทุกชนิด
  • bullet_tickในช่วง 4-6 สัปดาห์แรกหลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ ผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถทำกิจกรรมต่างๆ ทางกายภาพที่ต้องใช้กำลังปานกลางได้มากขึ้น และสามารถออกกำลังกายที่ใช้แรงของลำตัวช่วงบนได้ แต่ควรหลีกเลี่ยงกิจกรรมทางกายภาพที่ต้องใช้กำลังกล้ามเนื้อในอุ้งเชิงกราน ที่ส่งผลกระทบต่อแผลผ่าตัด เช่น การวิ่งออกกำลังกายหรือการเดินเร็ว, การแช่น้ำอุ่นในอ่างอาบน้ำ, การว่ายน้ำ, การออกกําลังกายโดยการยกนํ้าหนัก, การขี่จักรยาน, การเล่นโยคะและการซิทอัพ รวมทั้งต้องงดการมีเพศสัมพันธ์เป็นเวลา 6-8 สัปดาห์หลังการผ่าตัด

การดูแลสายสวนและบาดแผลผ่าตัด หลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ

  • bullet_tickถ้าผู้เข้ารับการผ่าตัดสังเกตนรีเวชทางเดินปัสสาวะเห็นหนองออกมาจากบาดแผล, มีเลือดออกจากแผลผ่าตัดปริมาณมากผิดปกติ, บริเวณแผลผ่าตัดกลายเป็นรอยแดง, แผลผ่าตัดมีรอยไหม้หรือมีน้ำไหลออกจากแผลผ่าตัดมากผิดปกติ กรุณาโทรติดต่อโรงพยาบาล เพื่อขอรับคำแนะนำ หรือกลับมาพบแพทย์เพื่อขอรับการรักษาโดยทันที
  • bullet_tickไหมเย็บแผลของผู้เข้ารับการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ จะละลายไปเมื่อถึงเวลา ไม่ควรดึงไหมออกเองและควรปล่อยให้ไหมหลุดออกไปเอง ห้ามนำผ้าปิดแผลออกจากแผลผ่าตัด เว้นแต่ได้รับการแนะนำจากแพทย์ ซึ่งปกติแล้วแพทย์จะทําการตรวจแผลผ่าตัดหลังการผ่าตัด 1 สัปดาห์
  • bullet_tickถ้าผู้เข้ารับการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ มีสายสวนปัสสาวะอยู่ ล้างบริเวณรอบๆสายสวนปัสสาวะอย่างเบามือด้วยสบู่และน้ำ ติดเทปสายสวนปัสสาวะไว้ที่หน้าต้นขาของผู้เข้ารับการผ่าตัด เพื่อหลีกเลี่ยงการกระชากสายสวนปัสสาวะโดยความไม่รู้ตัว ห้ามถอดสายสวนปัสสาวะออกจากถุงใส่ปัสสาวะโดยเด็ดขาด

การเคลื่อนไหวของลำไส้หลัง การผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ

  • bullet_tickควรเพิ่มเส้นใยอาหารในอาหารของคุณ ผู้เข้ารับการผ่าตัดอาจจะต้องใช้ยาระบาย เช่น ส้มแขก ซึ่งหาซื้อได้ตามร้านขายยาทั่วไป
  • bullet_tickโปรดอย่ากังวล เมื่อมีการเปลี่ยนแปลงการเคลื่อนไหวของลำไส้ อาจจะมีลำไส้เคลื่อนไหวผิดปกติหลังจากผ่าตัด ต้องรอจนกระทั่งร่างกายพักฟื้นเต็มที่แล้ว การเคลื่อนไหวของลำไส้จึงจะกลับสู่ภาวะปกติ

เมื่อไหร่ที่ต้องติดต่อแพทย์ของผู้เข้ารับการผ่าตัด หลังการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ

  • bullet_tickคลื่นไส้, อาเจียน หรือไม่สามารถทานอาหารได้
  • bullet_tickมีอาการกดเจ็บ, ขาบวม, เจ็บหน้าอกหรือหายใจเร็ว
  • bullet_tickมีไข้สูงมากกว่า 101º F หรือ/และหนาวสั่นผิดปกติ
  • bullet_tickรู้สึกปวดท้องน้อย เนื่องจากไม่สามารถปัสสาวะได้
  • bullet_tickเลือดออกมากผิดปกติ หรือเลือดออกจากบริเวณที่ผ่าตัดมาเป็นก้อน
  • bullet_tickถ้ามีเหตุฉุกเฉินร้ายแรง คุณจำเป็นต้องไปที่ห้องฉุกเฉินของโรงพยาบาลใกล้บ้าน
โปรดติดต่อแพทย์หญิง วิทัศศนา เพื่อติดตามอาการประมาณ 5-7 วันหลังจากการผ่าตัดนรีเวชทางเดินปัสสาวะ โปรดอย่าลังเลที่จะโทรติดต่อทางโรงพยาบาล ถ้าเกิดมีคำถามหรือข้อสงสัย