คำแนะนำหลังการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอดหรือการผ่าตัดรีแพร์ (Vaginoplasty/Posterior Vaginal Repair)

 1) ขั้นตอนต่างๆ หลังการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอด (รีแพร์)

  • shutterstock_253152535หลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) ผู้เข้ารับการผ่าตัดอาจมีอาการอาการมึนงง, เวียนศีรษะหรือคลื่นไส้อาเจียน จากการฉีดยานอนหลับ ควรนอนพักเพื่อสังเกตอาการจนกว่าจะรู้สึกดีขึ้น
  • โดยทั่วผู้เข้ารับการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) เกือบทั้งหมด (มากกว่า 95 %) ไม่จำเป็นต้องนอนพักโรงพยาบาล ซึ่งหลังเสร็จจากการผ่าตัดผู้เข้ารับการผ่าตัดจะได้รับการสังเกตอาการที่ห้องพักฟื้น 1-2 ชั่วโมง หลังจากนั้นเมื่อผู้เข้ารับการผ่าตัดรู้สึกตัวดี, สัญญาณชีพปกติ, หลังการตรวจบริเวณแผลผ่าตัดแล้ว ไม่พบว่ามีเลือดออกจากแผลผ่าตัดมากผิดปกติ และผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถปัสสาวะได้เอง รวมทั้งเมื่อมีการถามตอบเพื่อทบทวนซํ้าอีกครั้งเกี่ยวกับการปฏิบัติตัวหลังการผ่าตัด ผู้เข้ารับการผ่าตัดเข้าใจดี–สามารถตอบคําถามการปฏิบัติตัวหลังการผ่าตัดได้ถูกต้อง–แพทย์หญิง วิทัศศนา จึงจะอนุญาตให้ผู้เข้ารับการผ่าตัดกลับบ้านได้ และเพื่อป้องกันการเกิดอุบัติเหตุ ผู้เข้ารับการผ่าตัดไม่ควรขับขี่ยานพาหนะหลังการผ่าตัด
  • ในผู้เข้ารับการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) บางรายที่กังวลกับความเจ็บปวดหลังการผ่าตัด หรือพักอยู่ต่างจังหวัด แพทย์อาจจะแนะนําให้นอนพักโรงพยาบาล 1 คืน ซึ่งในกรณีนี้หลังการผ่าตัดผู้เข้ารับการผ่าตัดมีความจำเป็นที่ต้องใส่สายสวนปัสสาวะไว้ เพื่อป้องกันอาการปัสสาวะลำบากหลังการผ่าตัด ซึ่งหลังเสร็จจากการผ่าตัดผู้เข้ารับการผ่าตัดจะได้รับการสังเกตอาการที่ห้องพักฟื้น 1-2 ชั่วโมง เมื่อผู้เข้ารับการผ่าตัดรู้สึกตัวดี, สัญญาณชีพปกติ และหลังการตรวจบริเวณแผลผ่าตัดแล้ว ไม่พบว่ามีเลือดออกจากแผลผ่าตัดมากผิดปกติ แพทย์จึงจะอนุญาตให้ผู้เข้ารับการผ่าตัดกลับไปนอนพักสังเกตอาการต่อที่ตึกผู้ป่วยใน
  • ที่ตึกผู้ป่วยในผู้เข้ารับการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) จะได้รับยาปฏิชีวนะเพื่อป้องกันการติดเชื้อหลังการผ่าตัด, ยาแก้อักเสบเพื่อบรรเทาอาการอักเสบและช่วยลดความเจ็บปวดของแผลผ่าตัด และยาแก้ปวดพาราเซตามอล กรณีที่ผู้เข้ารับการผ่าตัดมีอาการปวดแผลมากไม่ดีขึ้นหลังการรับประทานยาแก้ปวด ผู้เข้ารับการผ่าตัดก็จะได้รับยาแก้ปวดชนิดฉีด เพื่อบรรเทาอาการปวดของแผลผ่าตัด

2) การสัมผัสน้ำและการปฏิบัติตัว หลังการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอด (รีแพร์)

  • ในวันรุ่งขึ้นหลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) ผู้เข้ารับการผ่าตัดจะได้รับการถอดสายสวนปัสสาวะ ทั้งนี้ผู้เข้ารับการผ่าตัดจะสามารถลุกและเดินไปรอบๆได้เล็กน้อย หลังจากนั้นถ้าผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถปัสสาวะได้เอง หลังการถอดสายสวนปัสสาวะ และหลังการตรวจบริเวณแผลผ่าตัดแล้ว ไม่พบว่ามีเลือดออกจากแผลผ่าตัดมากผิดปกติ รวมทั้งเมื่อมีการสอบถามเพื่อทบทวนซํ้าอีกครั้งเกี่ยวกับการปฏิบัติตัวหลังการผ่าตัด แล้วผู้เข้ารับการผ่าตัดเข้าใจดี–สามารถตอบคําถามการปฏิบัติตัวหลังการผ่าตัดรีแพร์ได้ถูกต้อง แพทย์หญิง วิทัศศนาจึงจะอนุญาตให้ผู้เข้ารับการผ่าตัดกลับบ้านได้
  • เมื่อกลับบ้าน ผู้เข้ารับการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) จะได้รับยาปฏิชีวนะ, ยาแก้อักเสบ, ยาพาราเซตามอลและยาระบาย ควรรับประทานยาตามที่แพทย์สั่ง โดยเฉพาะยาปฏิชีวนะควรรับประทานให้ครบทั้งหมด  ทั้งนี้เพื่อป้องกันการติดเชื้อของแผลผ่าตัด ในระยะ 1-2 แรกหลังการผ่าตัดผู้เข้ารับการผ่าตัดไม่ควรอาบน้ำ–อาจใช้การเช็ดตัวไปก่อน 
  • bullet_tickหลังการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอด (รีแพร์) 1-2 วัน ผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถอาบน้ำได้ตามปกติ ผู้เข้ารับการผ่าตัดควรทำความสะอาดแผลผ่าตัดบริเวณปากช่องคลอดด้วยการฟอกสบู่ขณะอาบน้ำในตอนเช้าและ/หรือก่อนนอนทุกครั้ง ไม่ควรพยายามทำความสะอาดในช่องคลอด โดยการล้วงเข้าไปในช่องคลอดหรือพยายามสอดใส่น้ำยาฆ่าเชื้อเข้าไปในช่องคลอด
  • ในระยะ 2-3 วันแรกหลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) ผู้เข้ารับการผ่าตัดจะมีอาการปวดบริเวณแผลผ่าตัดและบริเวณก้นกบ เนื่องจากการผ่าตัดมีการเย็บผนังด้านหลังของผนังช่องคลอดส่วนบนที่ใกล้กับปากมดลูก ซึ่งมีเอ็นยึดบริเวณปากมดลูกกับกระดูกก้นกบ รวมทั้งมีความรู้สึกปวดเบ่งอยากถ่ายอุจจาระตลอดเวลา เนื่องจากการผ่าตัดมีการเย็บผนังด้านหลังของช่องคลอด ซึ่งเป็นส่วนที่กั้นระหว่างลําไส้ตรงกับปากช่องคลอดที่มีหูรูดทวารหนักอยู่ ผู้เข้ารับการผ่าตัดควรนอนพักและควรหยุดทำงาน รวมทั้งควรงดกิจกรรมทางกายภาพต่างๆ ซึ่งได้แก่ การเดินหรือการขึ้นลงบันได เพื่อลดอาการปวดอันเนื่องมาจากภาวะอักเสบของแผลผ่าตัด รวมทั้งควรหลีกเลี่ยงการเบ่งอุจจาระจากภาวะท้องผูก โดยการรับประทานยาระบาย
  • ในช่วง 1-2 สัปดาห์แรกหลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) อาจมีเลือดสีแดงจางๆออกจากช่องคลอด ควรใส่ผ้าอนามัยเพื่อสังเกตปริมาณเลือดที่ออกจากช่องคลอด กรณีผู้เข้ารับการผ่าตัดมีเลือดออกมากชุ่มผ้าอนามัย หรือมีเลือดออกเป็นก้อนสีแดงสด กรุณาโทรติดต่อโรงพยาบาลทันที เพื่อขอรับคำแนะนำ หรือกลับมาพบแพทย์เพื่อตรวจแผลผ่าตัด
  • ในช่วง 2 สัปดาห์แรกหลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) ควรพยายามหลีกเลี่ยงความอับชื้นบริเวณแผล เพื่อช่วยให้แผลผ่าตัดแห้งและหายเร็วขึ้น สำหรับการทำความสะอาดแผลผ่าตัดบริเวณปากช่องคลอดหลังปัสสาวะ สามารถทำได้โดยการซับด้วยทิชชูเปียก (Sanitary Wipes) และหลังการถ่ายอุจจาระ โดยการล้างผ่านน้ำเปล่าแล้วซับเบาๆให้แห้ง
  • bullet_tickหลังการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอด (รีแพร์) อาจมีตกขาวสีเหลืองเข้มหรือตกขาวมีสีคล้ายหนองนาน 6-8 สัปดาห์ ผู้เข้ารับการผ่าตัดโปรดอย่ากังวลใจ เนื่องจากภายในช่องคลอดจะเต็มไปด้วยสารคัดหลั่งในช่องคลอดและแบคทีเรียต่างๆ ทําให้เกิดปฏิกิริยาต่อเนื้อเยื่อที่ผ่าตัดและไหมที่เย็บแผลผ่าตัดในช่องคลอด ทั้งนี้ต้องใช้เวลานาน 6-8 สัปดาห์แผลที่ผ่าตัดจึงจะติดดีและไหมจะละลายหมด ซึ่งเมื่อไหมที่เย็บแผลผ่าตัดละลายหมดและแผลผ่าตัดหายดีแล้ว อาการดังกล่าวจะหายเป็นปกติ ยกเว้นในกรณีตกขาวมีกลิ่นเหม็น ผู้เข้ารับการผ่าตัดอาจจำเป็นต้องได้รับยารับประทานเพิ่มเติม
  • หลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) ผู้เข้ารับการผ่าตัดอาจมีตกขาวสีขาวปนเขียว และมีอาการคันในช่องคลอดมากกว่าปกติหลังการผ่าตัด เนื่องจากเชื้อราภายในช่องคลอด ซึ่งเกิดตามหลังการรับประทานยาปฏิชีวนะ ทั้งนี้โดยทั่วไปแพทย์จะจัดยาฆ่าเชื้อราให้รับประทาน หลังหยุดยาปฏิชีวนะ 1 สัปดาห์ หรือให้ยาเหน็บช่องคลอดฆ่าเชื้อราเมื่อแผลผ่าตัดหายดีแล้ว คือหลังการผ่าตัด 6 สัปดาห์
  • หลังการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอด (รีแพร์) ผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถรับประทานอาหารได้ทุกชนิด แต่ควรยกเว้น เครื่องดื่มแอลกอฮอล์, ของหมักดองและงดสูบบุหรี่ อย่างน้อย 15 วันหลังการผ่าตัด

3) การปฏิบัติตัวในระยะเวลาพักฟื้น หลังการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอด (รีแพร์)

  • วิธีการพักฟื้นอาจจะแตกต่างกันออกไปในผู้เข้ารับการผ่าตัดแต่ละคน แต่ผู้เข้ารับการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอด (รีแพร์) ควรจะต้องหยุดทำงานและงดกิจกรรมทางกายภาพต่างๆที่เคยทำเป็นประจำในช่วง 2-3 วันแรกหลังการผ่าตัด ดังที่ได้กล่าวมาแล้วข้างต้น
  • ในช่วง 2 สัปดาห์แรกหลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) บริเวณที่ทำการผ่าตัดยังคงมีความเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนได้ค่อนข้างมาก ดังนั้นผู้เข้ารับการผ่าตัดอาจจะค่อยๆกลับมาทำกิจกรรมทางกายภาพต่างๆที่ต้องใช้กำลังได้เล็กน้อยและยกของเบาๆได้ แต่ควรหลีกเลี่ยงกิจกรรมทางกายภาพที่ต้องเดินมากๆและการขึ้นลงบันไดบ่อยๆ
  • ในช่วงระหว่างสัปดาห์ที่ 2 – จนถึงสัปดาห์ที่ 4 หลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) บริเวณที่ทำการผ่าตัดอาจจะยังคงเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อน แต่อย่างไรก็ตามผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถทำกิจกรรมทางกายภาพต่างๆที่ต้องใช้กำลังปานกลางได้พอควร และควรงดการออกกําลังกายทุกชนิด
  • ในช่วงระหว่างสัปดาห์ที่ 4 – จนถึงสัปดาห์ที่ 6 หลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) ผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถทำกิจกรรมต่างๆทางกายภาพที่ต้องใช้กำลังปานกลางได้มากขึ้น และสามารถออกกำลังกายที่ใช้แรงของลำตัวช่วงบนได้ แต่ควรหลีกเลี่ยงกิจกรรมทางกายภาพ ที่ต้องใช้กำลังกล้ามเนื้อในอุ้งเชิงกรานที่ส่งผลกระทบต่อแผลผ่าตัด เช่น การวิ่งออกกำลังกายหรือการเดินเร็ว, การแช่น้ำอุ่นในอ่างอาบน้ำ, การว่ายน้ำ, การออกกําลังกายโดยการยกนํ้าหนัก, การขี่จักรยาน, การเล่นโยคะและการซิทอัพ
  • หลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) 6-8 สัปดาห์ ผู้เข้ารับการผ่าตัดสามารถทำกิจกรรมทางกายภาพต่างๆได้ตามปกติ รวมทั้งสามารถมีเพศสัมพันธ์ได้ตามปกติ

4) การตัดไหม หลังการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอด (รีแพร์)

  • ไหมที่ใช้ในการเย็บแผลผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) เป็นไหมเส้นใหญ่ที่ละลายช้าภายใน 6-8 สัปดาห์ แต่ในผู้เข้ารับการผ่าตัดบางราย อาจใช้เวลานานมากกว่าปกติไหมจึงจะละลายหมด ทำให้เกิดอาการระคายเคืองจากไหมที่ใช้เย็บแผลในการผ่าตัด ในผู้เข้ารับการผ่าตัดที่มีอาการคันหรืออาการระคายเคืองมาก แนะนำให้รับประทานยาแก้แพ้ เพื่อช่วยบรรเทาอาการคัน 

5) การนัดหมาย หลังการผ่าตัดตกแต่งช่องคลอด (รีแพร์)

  • พญ.วิทัศศนา จะนัดตรวจหลังการผ่าตัดตกแต่งด้านหลังช่องคลอด (รีแพร์ ) ในราว 1-2 สัปดาห์หลังการผ่าตัด หรือเมื่อเห็นว่าเหมาะสม อย่าลังเลที่จะ ติดต่อสอบถาม เราหากมีข้อสงสัย